wizyt: 1472731

Społeczeństwo obywatelskie » Jak pomóc dziecku w nauce

„Może nie podejmować żadnych specjalnych działań

terapeutycznych, może wystarczy nauczyć rodziców

i nauczycieli właściwego wychowania i właściwego uczenia dzieci?”


(H.Nartowska: Opóźnienia i dysharmonie

rozwoju dziecka).

 

 

 

Jak pomóc dziecku w nauce?

 

Rodzice coraz częściej zastanawiają się jak pokierować edukacją swoich dzieci, aby dobrze radziły sobie w szkole. Przeraża ich bowiem często ogrom wiedzy, jaką dziecko musi opanować, wiedzą że samo uczenie się nie jest już wystarczające. Tradycyjne szkolnictwo nie uczy najważniejszej umiejętności, jaką jest sztuka uczenia się i przed rodzicami stoi ważne zadanie: pomóc swojemu dziecku wykorzystać możliwości jego umysłu, przygotować je do samokształcenia, w efekcie czego dziecko samo z czasem wypracuje skuteczne dla siebie metody uczenia się.


Na co rodzice powinni zwrócić uwagę, jak mogą we własnym zakresie pomóc swojemu dziecku?

Uczeń musi mieć motywację do nauki: musi zastanowić się czy uczy się dla rodziców, czy dla siebie. Pomogą mu w tym jego marzenia: kim chce być w przyszłości, jak chce żyć? Musi nastawić się pozytywnie do nauki, unikać myśli negatywnych, uwierzyć w swoje możliwości. Dużą rolę w nastawieniu do nauki odgrywa najbliższe środowisko dziecka. Rodzice powinni wspierać swoje dziecko: nie powinni wyrażać się o nim negatywnie (pamiętając o tym, że „stajemy się tacy, jakie są nasze myśli i słowa”), pozwolić mu uczyć się na błędach, samemu szukać rozwiązania problemu, podpatrywać najlepszych, wypróbować różne metody nauki i wybrać najlepsze dla siebie.


Podstawową sprawą uczącego się dziecka jest poznanie samego siebie, swoich mocnych i słabych stron, swoich możliwości i wypracowanie własnego stylu uczenia się. Szczególną uwagę należy zwrócić na poznanie swoich wzorców myślenia: mam przewagę cech wzrokowca, słuchowca czy ruchowca, bo każdy z nich będzie uczył się inaczej . Ruchowiec, często określany jako dziecko nadpobudliwe, potrzebuje więcej miejsca do nauki, najlepiej uczy mu się w ruchu, jego pismo jest dziecinne, niechętnie czyta głośno i niechętnie się wypowiada.


Słuchowiec lepszy jest w wypowiedziach ustnych aniżeli w pisemnych, pismo ma niestaranne, robi błędy ortograficzne, nie lubi czytać, uczy się na głos, potrzebuje ciszy do nauki.  Wzrokowiec bardzo starannie prowadzi zeszyty, woli wypowiedzi pisemne, nie robi błędów ortograficznych, uczy się i czyta po cichu, ważny jest dla niego porządek. Dobrze byłoby, gdyby rodzice poznali wzorzec myślenia swojego dziecka, wtedy inaczej patrzyliby na jego zachowanie czy sposób nauki, unikając przez to wielu konfliktów.


Bardzo ważną umiejętnością każdego człowieka, a szczególnie ucznia, jest umiejętność wyciszenia się wewnętrznego, czyli umiejętność relaksacji i koncentracji, bez tego bowiem można godzinami siedzieć nad książkami, a efekty będą marne. Każdy człowiek ma swoje metody relaksacji, często nieuświadomione, np. małe dziecko kiwa się, lubi się huśtać, człowiek dorosły potrzebuje ciszy i samotności, inny uwielbia słuchać muzyki, iść na spacer itp. Metod tych jest wiele, trzeba je poznać i wypróbować. Nie należy zmuszać dziecka do nauki gdy jest zmęczone lub zestresowane (stres bowiem blokuje myślenie aż w 80%).

Obowiązkiem rodziców jest zapewnienie dziecku właściwych warunków do nauki. Należy zadbać o higienę życia dziecka: o właściwe odżywianie, sen i ruch. Dziecko uczące się nie powinno się odchudzać, powinno jeść regularnie. Podczas uczenia się można podsunąć mu pokarmy na pobudzenie pracy mózgu czy dobry nastrój: orzechy, owoce, kawałek czekolady (ale gorzkiej), no i nauczyć picia wody w czasie nauki.

Bardzo ważną sprawą jest sen. Uczeń powinien spać 7–9 godzin na dobę. Nauka po godz. 2200 nie ma sensu, bowiem wydajność przyswajania wiedzy między godz. 2200 a godz. 600 jest bardzo niska. Ponadto trzeba wiedzieć że sen do północy liczy się podwójnie. Najlepsza  wydajność  pracy  mózgu  jest  w godz. 800–1400 i w godz. 1700–2100 – wtedy dziecko powinno się uczyć, natomiast czas pomiędzy godz. 1400-1700 powinno wykorzystać na zajęcia ruchowe, pomoc w domu...


Ruch jest bardzo ważny, bowiem wpływa na dotlenienie i pobudzenie mózgu; niech więc dziecko przebywa jak najwięcej na powietrzu, chodzi pieszo, bierze udział w zajęciach sportowych, tańczy.

Rodzice powinni też zapewnić dziecku odpowiednie miejsce do nauki. Bardzo ważna jest cisza, spokój, odpowiednia temperatura powietrza (18°C-20°C), odpowiednie oświetlenie (chodzi o oświetlenie pokoju i miejsca do nauki) i meble (biurko, krzesło, regał na książki). Nie można zapomnieć o koszu na śmieci (dzięki któremu uczeń nie będzie gromadził zbędnych kartek, karteczek...). Dziecko samo powinno dbać o porządek w swoim pokoju bo łatwiej mu się skupić gdy wszystko ma na swoim miejscu.


Na widocznym miejscu powinien wisieć tygodniowy rozkład zajęć ucznia. Młodszemu dziecku trzeba pomóc zaplanować tydzień. Dobrym rozwiązaniem jest dopinanie karteczek do poszczególnych dni tygodnia, jeżeli jest coś do załatwienia np. imieniny członków rodziny, termin oddania książki do biblioteki. Trzeba pamiętać  o tym, że plan pracy powinien ułatwiać organizację dnia, ale nie należy planować go co do minuty (bo to rodzi napięcie).


Niech dziecko wstaje na tyle wcześniej, aby zdążyło spokojnie się umyć, zjeść śniadanie i dojechać do szkoły (najlepiej niech samo nastawia sobie budzik). Po lekcjach, do godziny 1700,  pozwólmy mu na spokojne zjedzenie obiadu, załatwienie spraw, zabawę czy sport. Między godziną 1700–2100 dziecko powinno się uczyć, czytać lektury.

Niedziela powinna być dniem wolnym od nauki i należy dziecku pomóc wyrobić ten nawyk.

           

Rady odnośnie uczenia się:

-       do nauki należy spokojnie się przygotować: wywietrzyć pokój, posprzątać, zapewnić sobie ciszę (lub nastawić odpowiednią muzykę), zrelaksować się i z pozytywną motywacją zasiąść do nauki,

-       między poszczególnymi przedmiotami należy robić krótkie, 5-cio minutowe przerwy,
a po półtorej godzinie nauki zrobić dłuższą, 30-to minutową,

-       naukę zacząć od przeglądnięcia notatek i książek z tego, co było na lekcjach w dniu dzisiejszym (bo inaczej zapomni się 80% materiału z lekcji),

-       zadania pisemne odrabiać w dniu gdy były zadane, przeplatając przedmioty (np. matematykę językiem polskim, potem geografia, język obcy, itp.),

-       po odrobieniu zadań pisemnych należy zabrać się do nauki na dzień następny,

-       jeżeli termin pracy pisemnej jest odległy to należy ją napisać po przemyśleniu i zebraniu materiałów (nie natychmiast i nie w ostatniej chwili),

-       w przypadku pisania większej pracy dobrze jest robić notatki na luźnych kartkach (tzw. fiszkach), następnie na ich podstawie ułożyć plan i dopiero potem ją pisać,

-       powinno się zmienić nastawienie do podręczników i potraktować je jako narzędzie pracy, tzn.  podkreślać najważniejsze rzeczy, robić uwagi (co bardzo ułatwi zapamiętanie tekstu),

-       wspaniałą i bardzo prostą metodą robienia notatek są tzw. „mapy umysłowe”, szczególnie przydatne osobom mającym kłopoty z pismem, z pisaniem, z koncentracją, z wypowiedziami ustnymi. Poznanie sposobu sporządzania map umysłowych bardzo ułatwia naukę i zmienia nastawienie do niej,

-       warto poznać technikę czytania przyspieszonego obejmującą ułożenie książki, czytanie ze wskaźnikiem, podkreślanie najważniejszych rzeczy, rozumienie tekstu, robienie notatek. Ważna jest świadomość że tekst należy przeczytać dwukrotnie, bowiem przy pierwszym czytaniu zapamiętuje się tylko około 27% informacji,

-       osób mających problemy z czytaniem głośnym nie należy do tego zmuszać, one też potrzebują dłuższego czasu na przygotowanie się do odpowiedzi ustnej,

-       wiele osób uczy się przez słuchanie; tu bardzo ważną rzeczą jest cisza, uwaga, zadawanie pytań, zapisywanie najważniejszych myśli (zdają tu egzamin notatki w formie map umysłowych).

 

Sen z oczu spędzają rodzicom dzieci dyslektyczne, mające kłopoty z pisaniem i czytaniem oraz dzieci nadpobudliwe mające problemy z koncentracją i zachowaniem. Może być dla nich pociechą, że kłopoty te wynikają bardzo często z wzorców myślowych, np. często brzydkie pismo mają słuchowcy, trudności w czytaniu głośnym mają wzrokowcy i ruchowcy, itp. Po poznaniu przez dzieci ich percepcji myślowej i odpowiednich sposobów nauki zmienią one swoje nastawienie do niej. Dzieci dyslektyczne i nadpobudliwe wymagają pomocy rodziny i nauczycieli od najmłodszych lat, ale też mają szansę być dobrymi uczniami.  W tym przypadku pole do popisu mają psycholodzy i pedagodzy, a rodzice i nauczyciele powinni zainteresować się metodą przyspieszonego czytania i notowania.


A co z dziećmi niesprawnymi fizycznie? One też mają wiele szans na normalną naukę. Czyż nie mogą mieć, w ramach wychowania fizycznego, zajęć z kinezjologii? Są to wspaniałe ćwiczenia fizyczne i na koncentrację, które mogą być dostosowane do ich możliwości. Czy muszą być odizolowane od rówieśników, mieć nauczanie indywidualne, żyć tylko w gronie najbliższych?  Nie, ale tutaj rodzice powinni być bardziej przebojowi, zainteresować się metodami szybkiej nauki i wymagać od uczących nauczenia ich dzieci nauki na innych zmysłach.

Jak więc widać, wiedza na temat uczenia się jest prosta, ale trzeba ją mieć i przekazać uczniowi.  Dobrze byłoby, gdyby uczeń poznał metody szybkiej nauki w szkole.


Nauczyciele mogą skorzystać z oferty Wojewódzkiego Ośrodka Metodycznego w Bielsku-Białej dotyczącej szkoleń rad pedagogicznych na temat „Jak uczyć, żeby nauczyć?”, „Jak uczyć uczenia się?”.

Dla uczniów mających różne problemy szkolne prowadzone są (odpłatne) zajęcia z kinezjologii edukacyjnej: ćwiczenia relaksacyjne i na koncentrację, ćwiczenia usprawniające czytanie, pisanie, myślenie, pamięć, wypowiedzi ustne. (zob. www.phoenix.org.pl)

Rodzice i uczniowie mają możliwość zdobycia (bezpłatnie) wiedzy na ten temat w naszym Ośrodku Kreatywności Obywatelskiej w Bielsku-Białej.

 

Nie musi się więc być bezradnym uczniem, martwiącym się rodzicem, zniechęconym nauczycielem...

Opracowała: Teresa Gaczyńska

 

Bielsko-Biała, styczeń 2009r

 


Działania w OKO

♦ Warsztaty gitarowe
♦ Forum filmowe
Teatr tekstu


FORUM DYSKUSYJNE


WSZYSTKIE DZIAŁANIA
OKO SĄ BEZPŁATNE

Od 1 sierpnia 2008
Stowarzyszenie Akademia Wspierania
Rozwoju Człowieka 
zaangażowało się
w partnerskie  prowadzenie
Ośrodka Kreatywności Obywatelskiej
więcej

Kontakt

█ Siedziba główna
ul. Komorowicka 15
43-300 Bielsko-Biała

033 810 39 40
0 519 665 967

pn. – pt.  godz. 10.00–18.00

Dział obywatelski    Dział kultury
Dział edukacji     Dział informacji


█ Reintegracja osób starszych

ul. Kosynierów 22
43-300 Bielsko-Biała

 033 822 07 91
0 501 561 370

 

pn. – pt.  godz. 7.00–11.00

więcej informacji 

█ Koordynator projektu

Ośrodek jest przystosowany
dla osób niepełnosprawnych

 
WOLONTARIAT
Dysponujesz wolnym czasem?
Chcesz zrobić coś dla innych?
Zapraszamy do współpracy.

Projekt nr 10277/FOP07/2/MA/1375 – Ośrodek Kreatywności Obywatelskiej (OKO) – został zrealizowany przy wsparciu udzielonym przez Islandię, Liechtenstein i Norwegię ze środków Mechanizmu Finansowego Europejskiego Obszaru Gospodarczego oraz Norweskiego Mechanizmu Finansowego oraz budżetu Rzeczypospolitej Polskiej w ramach Funduszu dla Organizacji Pozarządowych
Operator – Fundacja Fundusz Współpracy, ul. Górnośląska 4a, 00-444 Warszawa tel.+48 22 45 09 868, fax+48 22 45 09 803,
 www.funduszngo.pl, fop@cofund.org.pl.
Projekt realizowany przez Stowarzyszenie Mieszkańców Osiedla im. Wojewody Grażyńskiego SMOG
w partnerstwie ze Stowarzyszeniem Wspierania Działań Kulturotwórczych
Uwaga Kultura
Strona kojarzona ze słowami kluczowymi: rada osiedla, wolontariat, oko bielsko, oko